Griffierecht WHOA-procedures per 1 juli 2025 fors verlaagd

Per 1 juli 2025 zijn de griffierechten in WHOA-procedures flink verlaagd. Met deze maatregel wil de wetgever de toegang tot de Wet homologatie onderhands akkoord (WHOA) verbeteren, vooral voor kleinere ondernemingen. Deze maatregel is onderdeel van de Verzamelwet Justitie en Veiligheid en Asiel en Migratie 2025 (Stb. 2025, 124).

Wat is de WHOA ook alweer?
De WHOA bestaat sinds 1 januari 2021 en is een belangrijk instrument voor bedrijven om een faillissement te voorkomen door via een onderhands akkoord te herstructureren en schulden te saneren. Maar de WHOA kan ook worden gebruikt om bedrijfsactiviteiten van een onderneming via een liquidatieakkoord gecontroleerd af te wikkelen. De WHOA creëert een juridische grondslag voor een akkoord buiten faillissement waarbij schuldeisers wel gedwongen kunnen worden, ook al stemmen zij tegen. Omdat dit soms vergaande consequenties kan hebben, zijn in de WHOA-procedures, waarborgen en (spel)regels vastgelegd aan de hand waarvan deze akkoordprocedure moet voldoen.

Evaluatie en kritiek op kosten
In december 2023 verscheen een evaluatierapport van de Rijksuniversiteit Groningen en de Universiteit Leiden, opgesteld in opdracht van het WODC. Hieruit kwam naar voren dat de WHOA in de praktijk vooral wordt gebruikt door grotere ondernemingen. Voor veel kleine MKB’ers blijkt de procedure simpelweg te kostbaar. Niet alleen de kosten van juridische begeleiding, maar ook het hoge griffierecht vormt een barrière. Dit geldt niet alleen voor de ondernemer die het akkoord wil aanbieden, maar ook voor schuldeisers of aandeelhouders die zich daartegen willen verzetten.

Nieuwe, lagere tarieven
Om die financiële drempels weg te nemen, zijn de griffierechten per 1 juli 2025 aangepast. Zowel schuldenaren als schuldeisers profiteren van deze wijziging.

• Verzoek tot homologatie akkoord (door de schuldenaar):
  Het griffierecht voor het indienen van een homologatieverzoek valt voortaan binnen de laagste tariefcategorie. Voor eenmanszaken (natuurlijke personen die een onderneming drijven) betekent dit een verlaging van EUR 2.723 naar EUR 331. Voor rechtspersonen (zoals BV’s) daalt het tarief van EUR 6.861 naar EUR 714.
   
• Verzoek tot afwijzing homologatie (door schuldeisers of aandeelhouders):
  Ook het tarief voor het indienen van een verzoek tot afwijzing van de homologatie is verlaagd. Waar dit eerder afhankelijk was van de hoogte van de vordering of het belang van de aandeelhouder, geldt nu ook hier het laagste tarief: EUR 331 voor natuurlijke personen en EUR 714 voor rechtspersonen. Dit varieerde eerder tussen de EUR 3.000 en EUR 10.000.

Geen stapeling van griffierechten binnen één WHOA-traject
Binnen één WHOA-procedure kan een schuldenaar meerdere verzoeken bij de rechtbank indienen, bijvoorbeeld eerst een verzoek tot afkoelingsperiode en later een verzoek tot homologatie van het akkoord. Tot nu toe betekende dit dat voor elk afzonderlijk verzoek opnieuw griffierecht moest worden betaald. Met de recente wetswijziging is dat veranderd: voortaan wordt het eerder betaalde griffierecht verrekend met het griffierecht voor een volgend verzoek binnen dezelfde procedure. Dit voorkomt dat de kosten onnodig oplopen en maakt het WHOA-traject financieel toegankelijker.

Overigens volgt reeds uit rechtspraak (ECLI:NL:RBNNE:2025:210) dat wanneer meerdere (rechts)personen een gelijkluidend verzoek doen tot het afkondigen van een afkoelingsperiode dat gezamenlijk wordt behandeld waarbij er sprake is van meer dan enkel samenhang, er van de betreffende (rechts)personen slechts eenmaal griffierecht wordt geheven.

Toegankelijkheid verbeterd
Met deze tariefsverlaging hoopt de wetgever de WHOA toegankelijker te maken voor een bredere groep ondernemers. Daarmee wordt beoogd dat ook kleinere bedrijven in financiële problemen gebruik kunnen maken van dit belangrijke herstructureringsinstrument en zo een faillissement kunnen afwenden.

Meer weten?
Wilt u meer informatie over de WHOA? Bekijk dan hier onze WHOA-pagina. Uiteraard kunt u ook contact opnemen met één van onze specialisten. Onze specialisten helpen u graag.